Vijf jaar gevangenisstraf geëist tegen bedenker schijnconstructies voor tuinders

Het Openbaar Ministerie (OM) heeft vandaag in de rechtbank in Den Bosch vijf jaar gevangenisstraf geeist tegen een directeur van een bemiddelingsbedrijf in groente en fruit. Het OM verwijt de 71-jarige man dat hij een schijnconstructie heeft bedacht en opgezet waarmee hij op goedkope wijze de oogsten van tuinders liet plukken door personeel uit bijvoorbeeld Polen. Er werden in Nederland geen sociale premies en loonbelasting afgedragen. “Het gaat om vals spel,” zei de officier op zitting: “Door op deze wijze te werken kon er goedkoper gewerkt worden dan de naaste concurrent, die amper zijn hoofd boven water kon houden.”

Seizoensarbeiders oogsten groene kool

Uit onderzoek door de opsporingsdienst van de Inspectie SZW blijkt dat de tuinders die gebruik maakten van de constructie hun oogst 'op stam' (voortijdig) op papier verkochten aan een buitenlandse rechtspersoon. In werkelijkheid vond er echter geen eigendomsoverdracht plaats. Zodra de op papier verkochte oogst 'op stam' rijp voor de oogst was, kwamen er voornamelijk uit Polen mensen om de oogsten van het land halen. Zij waren in dienst of ingeleend van de buitenlandse rechtspersoon. De oogst werd door de buitenlandse rechtspersoon verkocht aan de eindafnemers in Nederland. Op deze manier was de tuinder voor het oogstpersoneel zogenaamd geen loonbelasting en sociale premies verschuldigd.

Bijkomend gevolg was ook dat de opbrengst van de aan de eindafnemer verkochte oogsten toevielen aan de buitenlandse rechtspersoon. De daadwerkelijk opbrengsten van de oogsten lag aanzienlijk hoger dan de van tevoren op papier overeengekomen prijs bij het verkopen van de oogst op stam. De tuinder profiteerde daar ook van. Door werkelijke opbrengst van de oogsten uit de administratie te houden werd er over de meeropbrengst geen omzetbelasting betaald. De opbrengst werd op een speciaal voor dit doel geopende buitenlandse bankrekening gestort, die niet werd opgegeven aan de Nederlandse fiscus. De tuinders hebben bij de afdoening van hun zaak de verschuldigde belastingen alsnog moeten afdragen en de crimineel verdiende winsten - circa 25 miljoen - zijn afgepakt.

Verhullende constructie

De directeur heeft volgens het OM opzettelijk geprobeerd om de werkelijke werkwijze te verhullen. Hierdoor was het onduidelijk wie er feitelijk achter de verschillende rechtspersonen schuilgingen. “Door de deelnemers aan de constructie is voor de uitvoering en het in stand houden gebruik gemaakt van talloze rechtspersonen in binnen- en buitenland, waaronder Luxemburg, Polen, Cyprus, de Britse Maagdeneilanden en/of de British West-Indies,” zei de officier op zitting. “Al deze rechtspersonen beschikten in de meeste gevallen niet alleen over bankrekeningen in de landen waar zij gevestigd waren, maar ook in Luxemburg en een aantal later ook in Zwitserland.”

Circa 1850 koopovereenkomsten van oogsten zijn volgens het OM vals opgemaakt. Om het de autoriteiten moeilijk te maken om het geldspoor te volgen nam de hoofdverdachte miljoenen euro’s contant op en stortte ze weer op andere rekeningen. Ook kocht de hoofdverdachte een vliegtuig, maar deed op papier lijken dat hij niet eigenaar was. Dat terwijl hij wel over het vliegtuig kon beschikken. “Dit is een zuiver voorbeeld van witwassen,” zei de officier.

Uit onderzoek blijkt dat bij vrijwel alle bij de constructie betrokken rechtspersonen - met uitzondering van de meeste tuinbouwbedrijven van de betrokken tuinders - één en dezelfde persoon aan de touwtjes trok, te weten de hoofdverdachte. Het OM ziet hem als de ‘spin in het web’. “Hij was de enige die de gehele constructie overzag en van de hoed en de rand wist,” zei de officier op zitting.

Ondermijnende criminaliteit

“De casus is een schoolvoorbeeld van grootschalige en langdurige en dus ondermijnende fraude. Jarenlang is er stelselmatig gefraudeerd en is er welbewust een fors deel van de oogstopbrengst buiten de boeken gehouden,” zei de officier op zitting. “We zien dit eigenlijk veelvuldig om ons heen. Constructies die worden opgetuigd louter en allen om de afdracht aan de publieke middelen tot een minimum te beperken. Maar ondertussen wordt er door diezelfde mensen wel volop gebruik gemaakt van de voorzieningen die met die publieke middelen zijn gefinancierd. Zoals bijvoorbeeld de infrastructuur. Hoe krijg je immers anders je oogst bij de afnemers?”

De overheid is jarenlang ernstig benadeeld door de fraude. De directeur zou op deze wijze ruim 30 miljoen euro hebben verdiend. “Gelet op de aard van de feiten, de grootschaligheid en omvang van de fraude en de daarbij betrachte opzet met nadrukkelijk ook het oogmerk van financieel gewin is wat het OM betreft ten aanzien van de directeur een gevangenisstraf van vijf jaar onvoorwaardelijk op de plaats,” zei de officier. Op zitting werd ook een ontnemingsvordering aangekondigd.

Hoort bij